اخبار مرتبط

به گزارش ایرنا، کهگیلویه و بویراحمد با مساحتی افزون بر 16 هزار کیلومتر مربع سرزمینی ناهموار ، کوهستانی و به نسبت مرتفع یکی از مستعدترین زیستگاه های بومی پلنگ ایرانی است.
جای جای این سرزمین بکر، رویایی و سرشار از منابع خدادادی و طبیعی مامن و پناهگاه انواع گونه های جانوری و گیاهی است.
ظرفیت‌های موجود زیست محیطی مناطق حفاظت شده و گونه‌های گیاهی و جانوری امروزه از سرمایه‌های اصلی و منابع مهم توسعه پایدار محسوب می‌شوند که سرمایه گذاری و تمرکز بیشتر بر روی این سرمایه ارزشمند حتی در سطح ملی و کلان بسیار مفید و اثربخش در حفظ منابع ملی و زیست محیطی است.
کهگیلویه و بویراحمد با توجه به موقعیت اکولوژیکی و توپوگرافی خاص خود دارای پوشش گیاهی، جانوری و منابع حیاتی متنوعی است به گونه ای که افزون بر 20 درصد پوشش جنگلی زاگرس را به خود اختصاص داده است.

** سیمای مناطق حفاظت شده کهگیلویه وبویراحمد
هم اینک هفت منطقه حفاظت شده دنا با وسعت 93 هزار و660 هکتار، دنای شرقی با وسعت 28 هزار و 202 هکتار، خاییز سرخ با مساحت 33 هزار و 235 هکتار، خامی با وسعت 25 هزار و 671 هکتار، دیل با 10 هزار و 381 هکتار، سولک با 2 هزار 4287 هکتار و سیوک با 12 هزار 858 هکتار در این استان زیبای طبیعی وجود دارد.
کهگیلویه وبویراحمد همچنین دارای پنج منطقه شکار ممنوع شامل پادنای سمیرم، خرم ناز، لار و ماغر، حاتم و کوه تلرش است.

** منطقه حفاظت شده دنا
منطقه حفاظت شده دنا یکی از غنی ترین مناطق زیستی از لحاظ تنوع گیاهی و جانوری در ایران و جهان محسوب می شود که در سال 2010 میلادی برابر با 1388هجری شمسی از سوی سازمان یونسکو به عنوان دهمین ذخیره گاه بیوسفری ایران و پانصد و پنجاهمین ذخیره‌گاه دنیا به ثبت رسیده است.
حیات وحش دنا معرف سیمای جانوری زاگرس محسوب می شود و با توجه به حفاظت مستمر محیط بانان این منطقه از اواخر سال 69 تاکنون نیز این زیست بوم حیاتی محل رشد و تکثیر بسیاری از گونه هایی با اهمیت بوده است.
مهمترین پدیده طبیعی در دل این زیستگاه ارزشمند، رشته کوه دناست که از شمال غرب به سمت جنوب غرب به طول 90 کیلومتر امتداد یافته و با دارا بودن 50 قله مرتفع بالای چهار هزار و 500 متر در زمره نواحی ارزشمند کوهستانی کشور و منطقه قرار گرفته است.
منطقه حفاظت شده دنا که در شمال شهر یاسوج و شهر توریستی سی سخت، جنوب استان اصفهان و جنوب استان چهار محال و بختیاری در حوزه آبریز کارون قرار گرفته، منطقه ای کوهستانی است که اختلاف ارتفاع بلندترین و پست‌ترین نقاط در این منطقه افزون بر سه هزار متر است.

**منطقه حفاظت شده دنای شرقی
این منطقه با وسعت 20282 هکتار واقع درحوزه استحفاظی شهرستان بویراحمد از بخش سردسری قرار دارد و طی مصوبه شورای عالی حفاظت محیط زیست به تصویب رسید.
دره های پر آب این منطقه در تامین آب رودخانه های مهمی چون بشار نقش مهم وحائز اهمیتی را ایفا می نماید.
این منطقه دارای تمامی ویژگی های طبیعی منطقه حفاظت شده دنا از حیث فول ،فلور وسایر ارزشها می باشد.
گونه های جانوری چون خرس قهوه ای ،پلنگ ،گرگ در این منطقه بیشتر یافت می شود گونه های گیاهی این منطقه شامل کلیه گونه های گیاهی واقع در منطقه حفاظت شده دنا است.

**منطقه حفاظت شده سیوک
این منطقه درازنظر تقسیمات جغرافیایی واقع در شهرستان دنا در استان کهگیلویه و بویراحمد قرار دارد.
پستاندارانی از جمله پلنگ ،خرس قهوه ای ،روباه معمولی ،شغال ،خرگوش ،گرگ ،کفتار ،سمور ، راسو ، سنجاب معروف ایرانی سیاهگوش ،تشی، چوله و خارپشت در این منطقه زیست می کنند.
این منطقه همچنین دارای پوشش گیاهی بکر و پرندگان و خزندگان بی نظیری است.

** منطقه حفاظت شده خائیز سرخ
این منطقه با وسعت 33 هزار و 333 هکتار واقع در حوزه استحفاظی در شهرستانهای گچساران ، کهگیلویه و بهبهان است.
خائیز سرخ تپه ماهوری، کوهستانی، صخره ای با بارندگی سالانه حداقل 331 میلی متر و حداکثر 671 میلی متر ودارای حداقل ارتفاع 610 متر و حداکثر 3311 متر از سطح دریا است. این منطقه در محدوده گرمسیری استان واقع است.
پوشش گیاهی منطقه شامل بلوط /گونه غالب/ و بنه ،کلخنگ، بادام وحشی، ارژن، خوشک، زالزالک، گون، گیلاس وحشی ،تگ و گیاهان دارویی و خوراکی اعم از آویشن ،بن سرخ ، تره ،قارچ ، برنجاس ،پونه کوهی ،حلپه، گل گاو زبان ،کارده و گونه های از خانواده گندمیان بوده و گونه هایی مانند بن سرخ و کارده بدلیل بوته کنی در معرض خطر انقراض است.
گونه های جانوری منطقه شامل کل و بز ، کفتار ، شغال ،کاراکال ،روباه،تشی ،کبک ، تیهو ،بحری ، دلیجه، خوک وحشی ،خرگوش ،سنجاب ،سمور ،جوجه تیغی ،کبوتر، عقاب ، شاهین ،انواع کنجشک سانان ،خانواده سبز قبا ،دارکوب ،هد هد ،کمر کلی ،بلبل ،انواع مارمولک ، افعی شاخدار ، ماهیان از جمله کپور معمولی ،کپور سر گنده ،کپور گوشتخوار و کپور نقره ای است.

**منطقه حفاظت شده دیل
این منطقه در ضلع شمال و شمال غربی دوگنبدان مرکز شهرستان گچساران قرار دارد.
دیل منطقه ای است تقریبا کوهستانی ،متشکل از ارتفاعات و دره های عمیق و صخره های سخت و صعب العبور ،انتهای ضلع غربی آن محدود می شود به بخشی از سد مخزنی کوثر و دارای چشمه های فراوانی است .
پوشش گیاهی منطقه شامل بلوط گونه غالب و بنه ، بادام ، کلخنگ، زالزالک ، گون و... است.
جمعیت جانوری این منطقه شامل گرگ، روباه، شغال ، خرگوش ، کفتار، کبک معمولی ؛تیهو، بحری و دلیجه است.
البته گله های حدود 10 تایی قوچ و میش بصورت مهاجر در این منطقه مشاهده می شود.

** تنگ سولک بهمئی
تنگ سولک در غرب تنگ بجک و در نزدیکی شهر لیکک، از توابع استان کهگیلویه و بویراحمد و در حدود 45 کیلومتری غرب بهبهان قرار دارد.
این منطقه همچنین دارای پوشش گیاهی بکر و پرندگان و خزندگان بی نظیری است.

**منطقه حفاظت شده خامین
این منطقه با وسعت 17 هزار و 652 هکتار واقع در حوزه استحفاظی شهرستان گچساران از بخش گرمسیری استان قرار دارد و کوهستانی متشکل از ارتفاعات و صخره های سخت و صعب العبور دارای راههای متعدد و چشم اندازهای بسیار مهمی است.
این اکوسیستم جنگلی در منطقه گرمسیری استان قرار دارد . در فصل زمستان قلل مرتفع آن پوشیده از برف است.
حیات وحش خامین شامل کل و بز، گراز، تشی، خرس، گرگ، پلنگ، کفتار، روباه، شغال، سمور، سنجاب زاگرس، جوجه تیغی و پرندگانی مثل کبک، کبک دری و در ارتفاعات کبوتر جنگلی، کلاغ، کلاغ نوک قرمز، بلوط خوار، عقاب دو برادر، شاهین و در دامنه ها نیز تیهو یافت می شود.
بارها در اخبار متعدد گزارش شده تصاویری از پلنگ ایرانی در کهگیلویه و بویراحمد ثبت شده است و یا محیط بانان موفق به رویت این گونه نادر شده اند.
پلنگ ایرانی از رسته گوشتخواران (carnivopa) و تیره گربه سانان (felidae) بزرگ با بدن دراز و باریک، دست ها و پاهای قوی، پنجه ها و ناخن های بزرگ، گوش هایی کوتاه و دم دراز است.
رنگ بدن پلنگ ایرانی با خالهای مشکی، سفید مایل به زرد یا خاکستری است و طول بدن این حیوان تا 160 سانتیمتر گاهی تا 180 سانتیمتر و طول دم آن نیز تا 100 سانتیمتر است.
زیست بوم این جانور در نقاط جنگلی، کوهستان ها در ارتفاعات زیاد تا سه هزار و 500 است و نواحی پر درخت، صخره ای و نزدیک به رودخانه ها را ترجیح می دهد، کمتر به پایین تر از کوهپایه ها می آید و به ندرت در دشت ها دیده می شود.
خوراک اصلی این جانوار سُم دارانی مانند گوسفند، بز کوهی و گاهی خوک وحشی است و هنگامی که این نوع شکارها کمیاب باشند از پرندگان، جوندگان و حیوانات کوچک دیگر نیز تغذیه می کند.
پلنگ از گونه های جانوری حمایت شده در ایران محسوب می شود و در لیست قرمز IUCN در معرض خطر قرار دارد که روند جمعیتی آن رو به کاهش است.

** کهگیلویه وبویراحمد ظرفیتی بالقوه برای زیست پلنگ ایرانی
رئیس اداره نظارت بر حیات وحش اداره کل محیط زیست کهگیلویه و بویراحمد گفت: پلنگ، گربه سانی است که جمعیت اصلی آن در ایران باقی مانده و تقریباً در سراسر کشور زیست می‌کند اما عوامل متعددی مانند شکار، طعمه مسمومیت و حوادث جاده‌ای زندگی این گونه ارزشمند را تهدید می‌کند.
محسن پاکباز افزود: غذای مورد نیاز برای پلنگ ایرانی در هر منطقه ای از کهگیلویه و بویراحمد موجود است زیرا که به وفور در بیشتر مناطق استان طعمه هایی چون گراز، کل و بز در طبیعت یافت می شوند.
با توجه به اینکه سرشماری این گونه کمیاب امری دشوار است آماری واقعی از تعداد این گونه جانوری در کهگیلویه و بویراحمد در دست نیست ولی با نصب دوربین در مکان تردد پلنگ ایرانی در سال های متمادی این گونه تصویربرداری شد که نشانه این است این منطقه زیستگاه مناسب این گونه جانوری است.
برای مثال تاکنون این حیوان نادر در کوه نور، خائیز، دنا و دیگر ارتفاعات رشته کوه های زاگرس در استان کهگیلویه و بویراحمد مشاهده شده است.

**مشاهده یک قلاده پلنگ در کوه نور کهگیلویه و بویراحمد
مدیرکل حفاظت محیط زیست کهگیلویه و بویراحمد گفت: مأموران محیط زیست برای اولین بار در مرداد ماه سال گذشته یک قلاده پلنگ ایرانی را در منطقه کوه نور بخش سرفاریاب از توابع شهرستان چرام مشاهده کردند.
محسن جعفری نژاد اظهار داشت: مأموران یگان حفاظت در حاشیه‌ کوه نور بخش سرفاریاب شهرستان چرام از این پلنگ تصویر برداری نیز کردند.
وی بیان کرد: تا پیش از این امکان حضور پلنگ در این منطقه مربوط به گزارش مردم محلی و مشاهده علائم به ‌جا مانده از این گربه سان بوده است.
کوه نور با وسعت بیش از 15 هزار هکتار در حوزه جنوبی شهرستان چرام استان کهگیلویه و بویراحمد قرار دارد.
کوه نور از مناطق پیشنهادی شکار ممنوع اداره کل حفاظت محیط زیست استان است.

**کشف لاشه پلنگ در بویراحمد
مدیرکل محیط زیست کهگیلویه و بویراحمد گفت: لاشه یک قلاده پلنگ ماده در منطقه شکار ممنوع خرم ناز در اردیبهشت ماه سال 95 در شهرستان بویراحمد پیدا شد.
محسن جعفری نژاد افزود: لاشه این پلنگ توسط محیط بانان درحالیکه یکی از توله هایش را به دنیا آورده بود کشف شد.
وی اظهار کرد: بر اساس شواهد، این پلنگ در حین به دنیا آمدن دومین توله اش جان داد.
جعفری نژاد بیان کرد: پس از مشاهده لاشه پلنگ، موضوع به سازمان مرکزی اعلام و لاشه پلنگ برای کالبد شکافی و بررسی کارشناسی علت مرگ به اداره کل دامپزشکی استان منتقل شد.
وی با بیان اینکه لاشه این پلنگ، توسط دامپرشک معتمد، کالبدشکافی شده است عنوان کرد: براساس نظر دامپزشک معتمد این اداره کل، پلنگ، چهار توله آماده تولد داشته است که در حین تولد توله دوم، جان داد.
وی با بیان اینکه نمونه برداری و آزمایش های لازم برای تشخیص دقیق علت مرگ انجام شده است گفت: بررسی های اولیه نشان می دهد که دلیل مرگ ماده پلنگ، سخت زایی بوده و احتمالا حین زایمان از بین رفته است.
مدیرکل محیط زیست کهگیلویه و بویراحمد ادامه داد: نتیجه قطعی و نهایی در زمینه علت مرگ این ماده پلنگ و توله هایش پس از مشخص شدن نتیجه قطعی آزمایش اعلام خواهد شد.

**لاشه یک قلاده پلنگ دیگر در باشت پیدا شد
مدیرکل حفاظت محیط زیست کهگیلویه و بویراحمد گفت: لاشه یک قلاده پلنگ در روستای بهره عنا در مهر ماه سال گذشته در شهرستان باشت پیدا شد.
محسن جعفری نژاد افزود: لاشه این پلنگ را مأموران محیط زیست استان در یک گشت زنی پیدا کردند.
وی اظهار داشت: هنوز دلیل مرگ این پلنگ مشخص نیست و دلیل آن پس از بررسی‌های کارشناسی اعلام خواهد شد.
جعفری بیان کرد: پس از کالبد گشایی، دلیل مرگ آن مشخص و اعلام خواهد شد.

**مشاهده پلنگ ایرانی برای نخستین بار در منطقه حفاظت شده خاییز کهگیلویه
رئیس اداره محیط زیست کهگیلویه گفت: برای اولین بار در منطقه حفاظت شده کوه خاییز در شهرستان کهگیلویه از توابع استان کهگیلویه و بویراحمد 2 قلاده پلنگ کمیاب ایرانی توسط محیط بانان مشاهده شد.
شمار پلنگ‌های ایرانی بالغ در سراسر مناطق محل زیست آن بین 871 تا یکهزار و 290 قلاده برآورد می‌شود.
روح الله عزیزی افزود: منطقه حفاظت شده خاییز در شهرستان کهگیلویه از معدود مناطقی است که با تلاش و کوشش شبانه روزی کارکنان و محیط بانان تنوع گسترده گیاهی و جانوری را در خود جای داده است.
وی بیان کرد: کاهش طعمه بر اثر شکار بی رویه انسان‌ها، مزاحمت‌های انسانی، ساخت معدن، جاده سازی، جنگل زدایی، آتش سوزی، و چرای بیش از حد دام از عوامل تخریب زیستگاه این حیوان نادر در منطقه حفاظت شده خاییز است.
عزیزی کمبود محیط بان را از مهمترین مشکلات منطقه حفاظت شده خاییز عنوان کرد.
منطقه حفاظت شده خائیز با مساحت 33 هزار و 385 هکتار در مصوبه شماره 163 مورخ 23/10/77 شورای عالی حفاظت محیط زیست در ردیف مناطق حفاظت شده کشور قرار گرفت.
پوشش گیاهی منطقه بلوط بنه، کلخنگ، بادام وحشی، ارژن، خوشک، گون، گیاهان دارویی و گونه‌هایی از خانواده گندمیان است و گونه‌های جانوری شامل کل و بز، گرگ، کفتار، شغال، روباه، تشی، کاراکال، پلنگ و پرندگانی از جمله کبک، تیهو، بحری و دلیجه است.
این ها همه نشانه هایی است که پلنگ ایرانی در این منطقه از کشور سکنی گزیده است پس در این میان وظیفه ما انسان ها برای مراقبت از آن ها چیست؟
آیا زمینه ایجاد شده که این حیوانات با فراغ بال در سرزمین چهار فصل کهگیلویه و بویراحمد جست و خیز می کند.

** طمع شکارچیان به مناطق حفاظت شده
مدیرکل حفاظت محیط زیست کهگیلویه و بویراحمد در این زمینه گفت: مناطق حفاظت شده این استان و در رأس آنها منطقه حفاظت شده و پارک ملی دنا همواره مورد طمع شکارچیان بوده است.
جعفری نژاد گفت که هم اینک حدود 12 گونه جانوری در این استان در معرض تهدید قرار دارند.
وی اظهار داشت: گوزن زرد، کل و بز، کرکس مصری، فاخته خاوری، خرس و پلنگ ایرانی برخی از این گونه‌های در معرض تهدید در استان هستند.
وی یادآور شد: هفت هزار و 576 گونه گیاهی در کشور وجود دارد که بیش از 2 هزار گونه از این تعداد در کهگیلویه و بویراحمد است.
جعفری نژاد ادامه داد که هم اینک افزون بر 480 گونه گیاهی نیز در کشور در معرض خطر است که هنوز مطالعات جامع در زمینه گونه‌های گیاهی در معرض خطر تهدید و انقراض در استان به‌دست نیامده است.
البته برخی آمارها در سال‌های گذشته حاکی از در معرض خطر و حتی انقراض بودن حدود هشت گونه گیاهی در این استان است.
سیر و موسیر، کرفس کوهی، آنغوزه و بیلهر از جمله گونه‌های گیاهی در معرض تهدید و انقراض در کهگیلویه و بویراحمد عنوان شده است.
وی تصریح کرد که کار تحقیقاتی و میدانی بررسی وضعیت سه گونه جانوری در استان شامل خرس، پلنگ ایرانی و سیاه گوش نیز در برخی مناطق حفاظت شده استان آغاز شده است.
پلنگ ایرانی آن چنان که باید و شاید در کهگیلویه و بویراحمد امنیت جانی نداشته و چندین بار توسط شکارچیان بی رحم مورد اصابت گلوله قرار گرفته و برخی از آن ها تلف شده اند.
برای نمونه 12 شهریور ماه امسال مدیرکل حفاظت محیط زیست کهگیلویه و بویراحمد گفته بود که 2 شکارچی متخلف 2 قلاده پلنگ در روستای موگرمون شهرستان لنده از توابع این استان با صدور رأی قضایی به 2 سال حبس و پرداخت یک میلیارد و 600 میلیون ریال جریمه نقدی محکوم شدند.
این 2 توله پلنگ با اسلحه شکاری کشته شدند که این حادثه در منطقه موگرمون و حدود 10 کیلومتری شهرستان لنده و 60 کیلومتری منطقه حفاظت شده خاییز شهرستان کهگیلویه رخ داده است.
همچنین واقعه حمله وحوش به دام های عشایر و روستاییان در مناطق مختلف استان داستانی تکراری است که عمده آنها پلنگ را به عنوان عامل حمله به رمه ها معرفی کرده اند.
در خصوص این واقعه ها آنچه جای سوال دارد این است که آیا این اتهامات به پلنگ واقعیت دارد یا فقط حدس و گمان هستند شاید جانوران گوشت خوار دیگری مسبب حمله به دامها بوده است.
دامداران بی دریغ این شکارچیان شبانه را به تیر و رگبار می بندند تا شاید اندکی از غم از دست دادن تعدادی دام هایشان کاسته شود.
شاید شناخت و آگاهی از ضرورت وجود چنین جاندارانی در طبیعت توسط مردم، گرایش به شکار آن ها کم تر شود و این حیوانات با حس امنیت بیشتری در طبیعت گام بردارند.
رئیس نظارت بر حیات وحش اداره کل محیط ریست کهگیلویه و بویراحمد فرهنگ سازی، آگاهی بخشی، مشارکت و همراهی بیشتر مردم، جوامع محلی و سازمان‌های مردم نهاد برای حفاظت و صیانت از منابع حیاتی و زیست محیطی از جمله وحوش بسیار ضروری است.
تاکنون کلاس های آموزشی در مناطقی از استان برای جامع محلی تشکیل شده است تا در این زمینه فرهنگ سازی شود.
9868/1662
انتهای پیام

اخبار مرتبط

آب و هوا

نظرات و دیدگاه ها

مسیولیت نوشته ها بر عهده نویسندگان آن هاست و انتشار آن به معنی تایید این نظرات نیست.