پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران: آخرین سال حیات حضرت امام خمینی (س)را می توان سال فصل الخطاب ها دانست. سالی که مهمترین نامه ها و پیام های حیاتی رهبر کبیر انقلاب اسلامی برای آیندگان نوشته شد. علاوه بر وصیت نامه الهی-سیاسی؛ پیام های مهمی چون بازگشت به قانون، منشور برادری و منشور روحانیت از این جمله است. پیش از این به مناسبت سالگرد صدور، منشور برادری و بازگشت به قانون با اتکا به یادداشت ها و مصاحبه های گوناگون مورد کنکاش و تفسیر قرار گرفته است. اینک به مناسبت سوم اسفند 1367 سالروز صدورمنشور روحانیت به بازخوانی این پیام تاریخی می پردازیم:
سید هادی خامنه ای روحانی اصلاح طلب ، از جمله افرادی است که در گفتگو با پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران به کندوکاو منشور روحانیت پرداخته است. او در این گفتگو، به مباحثی چون دلایل صدور منشور، ریشه های تحجر و تقدس نمایی برخی روحانیون، توصیه های امام به روحانیت و از همه مهمتر اهمیت نقد دورنی روحانیت می پردازد. جان کلام هادی خامنه ای آنجاست که می گوید:« ما باید در نهاد روحانیت به جای اینکه تقدس را عاملی در برابر کند و کاو قرار بدهیم دلسوزانه به نقد درونی آن بپردازیم. این کار نه تنها به ضعف روحانیت نمی انجامد بلکه عامل بقای این نهاد مقدس هم خواهد بود.»
دبیر کل مجمع نیروهای خط امام درباره علت صدور منشور روحانیت در اسفند سال 1367 گفت:دلیل این منشور هم قبل ازهر چیز تجربه های تلخی بود که در طول تاریخ گذشته دانشته ایم.در پیام امام از شکارچیان استعداد یاد شده که در کمین جامعه اسلامی هستند باید همواره این انتظار را داشته باشیم که جهان خواران از راههای مختلف تلاش کنند تا جامعه اسلامی را دچار مشکل کنند.امام بیم این تلاش ها را داشتند و با تمام وجود در مقابل اندیشه اجنبی ایستادگی کردند.خیلی ساده اندیشی است اگر فکر کنیم در شرایط فعلی دیگر مشکلی جامعه اسلامی را تهدید نمی کند روحانیون همیشه باید خود را در معرض علامت دشمنان داخلی و خارجی احساس کنند و برحذر باشند.مکر و فریبی که جهانخواران در برابر اسلام و روحانیت اصیل داشته اند همیشه در وضع ثابتی باقی نمی ماند بلکه متناسب با شرایط اجتماعی و سیاسی روز تغییر پیدا می کنند.
برخی روحانیون هنوز به دو جریان خطرناک مقدس نمایی و تحجر گرایی آلوده اند
وی گفت:امام برای روحانیون خطرناک و مضر سه خصوصیت در نظر گرفته اند: وابسته،مقدس نماوتحجر گرا روحانیون وابسته حقوق و مواجب از رژیم جهانخوار می گیرندو در راستای اهداف آنها کار می کنند.روحانیون مقدس نما،عرق دین ندارند اما در لباس روحانیت با ریاکاری بدنبال منافع خود هستند. روحانیون تحجر گرا کج فکرند و اندیشه آنها با اسلام واقعی فرق می کند.
آنچه امام در منشور روحانیت از آن پرده برداشته اند، از اول اسلام وجود داشته است. این دو دسته در دو صف متمایز حضور داشته اند تنها نام ها و فرقه بندی آنها با هم فرق داشته است. خصوصیات آنها همیشه یکسان بود. یک عده به کارایی اسلام در هر زمان و مکان اعتنقاد داشتند برای تکریم انسان و پیاده کردن عدالت فعالیت می کردند. و عده دیگر در برابر آنها بودند یک سلسله تحجرها باعث شده بود که از اهداف اسلام دور بمانند.
وی در این مورد که آیا این جریانات در حال حاضر هم حضور دارند؟ گفت : این دو طیف هنوز هستند و کار خود را انجام می دهند. آنچه امام در منشور روحانیت مطرح کرده است هنوز جریان دارد. برخی روحانیون هنوز به دو جریان خطرناک مقدس نمایی و تحجر گرایی آلوده اند کسانی هستند که مصداق تحجر گرایی و مقدس نمایی هستند.امام می دانستند که روحانیون اصیل و مبارز که همیشه در خط امام بودند در آینده مورد هجمه قرار خواهد گرفت. با صدور این منشور مهم تذکر دادند که گلوله زخم زبان خودی ها و دورویی بدتر از گلوله سربی دشمنان بود. تعبیراتی مانند شایعه پراکنی ایادی شاه و آمریکا تعبیرات قابل توجه است. اینکه امام می گویند شکست خوردگان دیروز سیاستمداران امروز شده اند، جای تامل است.
وی اظهار داشت :اهمیت صدور منشور روحانیت در آن موقع افشای توطئه ها و کارشکنی های قشر خطرناک درون روحانیت است که در ادامه حیات انقلاب با بوجود آمدن فرصت ها با قدرت بیشتری به کار خود ادامه می دهند اگر چه شکل عمل و تاکتیک آنها تغییر یافته ولی مرام و اهدافشان همان اهداف مضر قبلی است. نسل امروز و آیندگان باید با توطئه این جریانات آشنا شوند. هادی خامنه ای اظهار داشت :ویژگی متحجرین این است که نفوذی عمل می کنند هیچگاه صریح وارد صحنه نمی شوند. اغلب چهره دلسوزی برای اسلام و انقلاب می گیرند شعارهای فریبنده می دهند عناصر اصلی اصلی انقلاب را تخریب می کنند و چهره امام و انقلاب را تخریب می کنند.
هشدار امام تنها برای یک مقطع خاص نبود
نماینده ادوار مجلس با اشاره به اینکه حضرت امام در منشور روحانیت صریحا نسبت به انجمن حجتیه، مقدس نماها و متحجران هشدار می دهند گفت حجتیه ها با این شعار آمدند که بهائیت مبارز بکنند در حالیکه بهائیت ریشه سیاسی داشت نمی شد با آنها برخورد ایدئولوژیک کرد. اولین شرط حجتیه برای اعضای خود عدم دخالت در سیاست و مبارزه بود. در مصاحبه ای که مرحوم مفتح با مرحوم حلبی سردسته حجتیه ها داشت، حلبی به مفتح صریحا گفته بود که ما نه تنها با رژیم پهلوی مبارزه نمی کنیم بلکه با آن همکاری می کنیم.
حجتیه ای ها نه تنها اهل مبارزه نبودند بلکه علیه انقلاب کارشکنی زیاد می کردند امام در این منشور به انجمن حجتیه اشاره می کند و تاکید می کنند که عناصر وابسته به آنها هر کجا که باشند و در هر رده ای که باشند نباید وارد نظام اداری و سیاسی کشور شوند.
وی ادامه داد :این هشدار تنها برای این مقطع نبوده است چون این توطئه ها همیشه با تاکتیک های زمان ومکان است. باید همه مردم با شکل و نوع آن آشنایی داشته باشند منشور درسی است برای همیشه و همه مردم.
هادی خامنه ای اظهار داشت : با بررسی خصوصیاتی که امام در منشور برای این قشر خطرناک برشمرده است، می توان مصادیق آنها را در شرایط حاضر شناخت. منظور امام از مارهای افعی شده کسانی نیستند که سالهای سال درکنار امام مبارزه کرده اند.بلکه کسانی هستند که در دوران مبارزه در برابر امام بودند. با شناخت مخالفان امام می توان به مصادیق مارهای افعلی شده را شناخت برخی از این افرادهنوز هم هستند و به شکل دیگری فعالیت می کنند و برخی دیگر هم تازه به عرصه آمده اند.مقایسه مصداقی آنها با اندیشه های امام می توان ذهن انسان را راهنمایی بکند.
باید در نهاد روحانیت به نقد درونی بپردازیم
خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی جماران پرسید :درباره اهیمیت توجه به فقه پویای شیعه و نقش آن در جلوگیری از رشد خطراتی که نهاد روحانیت را تهدید می کند شما چه نظری دارید؟ هادی خامنه ای پاسخ داد :فقه پویا همان فقهی است که در چارچوب اهداف اصلی اسلام است و در قرآن به صراحت مورد بحث قرار گرفته است. انبیا آمده اند که عدالت و قسط را برپا دارند. فقه پویا ابزاری برای این اصل است. فقه پویا این نیست که منابع اصلی را کنار بگذاریم بلکه حرکت در چار چوب همان اصول بر مبنای زمان ومکان است.فقهی که امام درعمل و اندیشه تجسم آن هست می تواند جامعه را در برابر خطراتی که روحانیت و اسلام را تهدید می کند، حفظ کند. وی در پایان توصیه کرد :ما باید در نهاد روحانیت به جای اینکه تقدس را عاملی در برابر کند و کاو قرار بدهیم دلسوزانه به نقد درونی آن بپردازیم. این کار نه تنها به ضعف روحانیت نمی انجامد بلکه عامل بقای این نهاد مقدس هم خواهد بود این کار مسلما مورد توجه آیندگان قرار می گیرد.
وی گفت :این منشور می توانند آینده تمام نمایی برای امروز و آینده باشد جریاناتی که آینده انقلاب را تهدید می کنند باید با عنایت به این منشور از طرف مردم شناخته شود. منشور روحانیت باید مورد توجه جدی جریانات دلسوز نظام قرار گیرد.