اشاره: با گذشت 29 سال از آغاز حمله متجاوزانه رژیم صدام به خاک کشورمان و شروع هشت سال دفاع مقدس، آنچه بیش از همه اهمیت مییابد، تداوم حفظ خاطرهها و دستاوردهای این دوران ارزشمند است که در گذر زمان و با آمدن نسلهای سوم و چهارم انقلاب، باید بیش از گذشته آن را مورد توجه قرار داد.
مجید نصیرپور رزمندهی سالهای دفاع مقدس و عضو گردان تخریب لشگر همیشه پیروز محمدرسولالله(ص) در آن دوران و نمایندهی امروز سراب در مجلس شورای اسلامی در گفتوگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران دربارهی لزوم انتقال این دستاوردها، گفت: موضوع دفاع مقدس از جهات مختلف برای جامعهی ما موضوع مهم و دارای جایگاه رفیعی است. جنگهای بین دولتها، همیشه احتمال وقوع دارد. دولتها متاثر از منافعشان با کشورهای مقابل خود دچار منازعاتی میشوند و این منازعات آثار اجتماعی و فرهنگی بر هر دو جامعه میگذارد. آنچه برای ما اهمیت دارد این است که در دوران دفاع مقدس ما مورد تهاجم بودهایم. این مساله دارای اهمیت فراوانی است و نسلهای آینده باید توجه داشته باشند که جمهوری اسلامی ایران به خاطر تضادی که با منافع دیگران احساس میشد، مورد تعرض قرار گرفت.
* تمایز جنگ تحمیلی به ایران با جنگهای معاصر در چیست و بیان این تفاوتها برای نسلهای جدید چقدر ضروری است؟
باید توجه داشت که بر این جنگ نکات ارزشی و انقلابی هم مترتب بود. ما عنوان این جنگ را دفاع مقدس گذاشتیم. دفاع از این جهت که مورد تهاجم بودهایم و مقدس از نظر اینکه ما بر اساس آرمانهای ملی، دینی و ارزشی دفاع میکردیم و جوانان ما با این انگیزهها وارد میدان مبارزه شدند. برخلاف جنگهای کلاسیک که در سالهای اخیر شاهد آن بودهایم نیروهای نظامی ما منفعت مادی در نظر نداشتند و با جان خود در دفاع از انقلابی که بر اساس آرمانهای امام راحل تشکیل شده بود وارد میدان شدند. اگر این مساله برای نسلهای آینده تبیین شود میتواند به عنوان سرمایهی معنوی مورد اتکا باشد. اگر جوانان نسلهای بعد از جنگ به مساله دفاع مقدس وقوف کامل داشته باشند، میتوانند با آمادگی بیشتری در عرصههای مختلف حاضر شوند و با اتکای به ذخیرهی معنوی مشکلات بزرگ را حل کنند.
از این منظر ما یک وظیفهی ملی و انقلابی داریم که موضوعات را از جهات مختلف واکاوی کنیم و به نسلهای بعدی منتقل کنیم. کمترین کوتاهی در این زمینه حتما موجب خسران خواهد شد و تضادهایی را در جامعه ایجاد میکند که شاید کسی در آینده پاسخگو نباشد.
* چگونگی انتقال این فرهنگ چقدر دارای اهمیت است و از این حیث چه ملاحظاتی باید مدنظر قرار گیرد؟
نکتهای که در انتقال فرهنگ دفاع مقدس وجود دارد این است که ما باید این فرهنگ را آن طور که بوده منتقل کنیم نه آن طور که امروز بر اساس مصالح فردی، جریانی و سیاسی بخواهیم موضوع جنگ را متاثر از دیدگاههای سیاسی منتقل کنیم. اگر موضوع دفاع مقدس به همان شکل اصیل خود منتقل شود، به نظر میآید نسلهای آینده به شدت از آن استقبال خواهند کرد.
* وظیفهی بازگویی و انتقال دستاوردها و مفاهیم ارزشمند دفاع مقدس به عهدهی چه کسانی است و آنها چه مسوولیتی در این باره برعهده دارند؟
انتقال فرهنگ دفاع مقدس در سطوح مختلف قابل بررسی است. این وظیفه منحصر به قشر خاصی نیست. در سطح عام همه کسانی که درگیر جنگ بودهاند، اعم از رزمندگان، آزادگان و جانبازانی که از یادگاران این دوران هستند و خانوادههای شهدا و ایثارگران که مسایل و مشکلات سختی را پشت سر گذاشتهاند.
سطح بعدی مدیران نظامی و مراکز مطالعات نظامی است که موضوع دفاع مقدس را از جهات مختلف کاملا تبیین کنند. در نهایت وظیفه حاکمیت است که به عنوان سرمایه ملی به موضوع نگاه کند و باید لوازم انتقال این فرهنگ را در اختیار لایههای دیگری که این مسوولیت را در اختیار دارند، بگذارد.
به عبارتی ما هزینههای مادی بررسی و تبیین دوران دفاع مقدس را از طرف مجموعهی دولت و حاکمیت باید در اختیار سطوح مختلف بگذاریم و آن را مدیریت نرمافزاری کنیم تا موضوع دفاع مقدس به شکل واقعی و نه انحصاری در اختیار نسلهای بعدی قرار گیرد.
* چه چالشها و موانعی بر سر راه احیای ارزشهای دفاع مقدس است؟ و چگونه میتوان بر این مشکلات فائق آمد؟
موانع متعددی میتواند وجود داشته باشد. یکی از این موانع وجود دیدگاههای مخالف موضوع جنگ بود. ما در دوران دفاع مقدس هم شاهد بودیم بعضی از افراد مخالف موضوع دفاع بودند و تلاش کردند موضوع هر چه سریعتر خاتمه پیدا کند. ما باید به آنها پاسخ روشن و شفافی بدهیم و باید آنچه اتفاق افتاده را به نحو مناسب به نسلهای بعدی انتقال دهیم. از دیگر چالشها وجود تضادهای فکری بین نسل جدید و گذشته مااست که بخشی ریشه در کم کاری ما دارد و بخشی به خارج از مرزها مرتبط است. به دلیل ارتباطی که با توجه به گسترش رسانههای عمومی و جمعی و سطح ارتباطات جوانان به سایر منابع؛ چون بعضا پاسخ شفافی به سوالات داده نشده، تضادهایی ایجاد شد. باید خود را به علم روز مجهز کنیم و از تکنولوژی نو استفاده کنیم تا بتوانیم جوانان را با روشهای جدید با این موضوع آشنا کنیم و مسایلی که اتفاق افتاده را با ادبیات و فرهنگ امروز جامعه تبیین کنیم و جوانان را برای بهرهبرداری از این موضوع روشن کنیم. همچنین به دلیل گذر زمان رزمندگان آن دوران در سطوح مختلف به مرور از چرخه دسترسی مسوولان خارج میشدند. همین مساله را بسیار مهم میکند. قطعا نظرات رزمندگان و سرداران حاضر در دوران دفاع مقدس بسیار با اهمیت است که باید خیلی سریع موضوع را مورد مطالعه قرار دهیم و یکبار برای همیشه جهات مختلف دوران دفاع مقدس را تبیین کنیم.
* حضرت امام در دفاع مقدس از چه جایگاهی برخوردار است و تبییننقش ایشان چقدر ضروری است؟
قطعا باید نقش رهبری را در این مساله بسیار مهم ببینیم. شخصیت کاریزمای امام راحل است که با یک اشارهی ایشان لشگریان چند ده هزار نفری آمادهی حضور در دفاع مقدس میشدند و نهایتا با ارادهی ایشان موضوع جنگ خاتمه یافت. نقش رهبری در دوران دفاع مقدس مقولهی مهمی است که باید به آن پرداخته شود و با استفاده از منابع و شخصیتهای موجود انشاءالله عملکرد آن دوران را معرفی کنیم.
* در حال حاضر در خصوص انتقال دستاوردهای دفاع مقدس ما در چه نقطهای قرار داریم و آیا این برا نقطهی مطلوب میدانید؟
به نظر من ما در نقطهی ایدهآل نیستیم و اتفاقا با نقطهی ایدهآل فاصله بسیاری داریم. من خود به عنوان یکی از رزمندگان این دوران احساس شرمندگی و کمکاری میکنم. شاید ملاحظاتی در ذهن افراد هست که مانع از بیان خاطرات و مسایل دوران دفاع میشود. این کمکاریها به هر حال وجود دارد اما باید گروهی مسوولیت بپذیرند. به نظر من جامعهشناسان متخصصی در کشور هستند که اگر به آنها ماموریت داده شود، میتوانند زوایای مختلف دوران دفاع مقدس را از زبان رزمندگان و سرداران آن دوران بدست بیاورند و با روشهای علمی به نسلهای بعدی منتقل کنند.