از بدشانسی های توافق مذاکره هسته ای یکی هم این است که این توافق در زمان رقابت های حزبی و تشکیلاتی جناح های سیاسی برای انتخابات در ایران و آمریکا اعلام شد.

از بدشانسی‌های توافق مذاکره هسته‌ای یکی هم این است که این توافق در زمان رقابت‌های حزبی و تشکیلاتی جناح‌های سیاسی برای انتخابات در ایران و آمریکا اعلام شد.

به گزارش جماران، در ایران در اسفند ماه امسال دو انتخابات مهم انجام خواهد گرفت، انتخابات مجلس شورای اسلامی و دیگری خبرگان رهبری. اگرچه انتخابات مجلس خبرگان تنها در دایره صلاحیت روحانیون با شرایط علمی مشخص می‌چرخد و چندان کنش و واکنش در رقابت‌های عمومی سیاسی ندارد، اما انتخابات مجلس شورای اسلامی از مهمترین جایگاه رقابت جناح‌های سیاسی با گرایش‌های گوناگونی برخوردار است. بدشانسی توافق، اعلام آن در تلاطم این رقابت‌های سیاسی است، بخصوص که رئیس جمهوری هرجا که فرصت پیدا می‌کند، پرده از این واقعیت برمی‌دارد که توافق بساط کاسبکاران از تحریم را بهم ریخته است و آنها حق دارند که به‌شدت عصبانی و نگران اجرای آن و منسوخ شدن دوران تحریم‌ها باشند!

مدت‌ها مخالفان و موافقان قبل از اعلام نتیجه و موفقیت مذاکره براین اصل تأکید داشتند که اساساً این پرونده سیاسی نیست و دارای جنبه‌های فنی و حقوقی است و اگر مشکلات و اختلاف‌های فنی و حقوقی حل و فصل شود، چندان مانور مخالفت سیاسی باقی نمی‌ماند. اما امروز معلوم شده است که نگاه مسلط در مخالفت با این توافق در ایران و آمریکا سیاسی است و از منظر سیاسی دو جناح شکل گرفته است. بخشی که می‌خواهند با این توافق، دوره جدیدی از روابط دو و چندجانبه را با جمهوری اسلامی ایران رقم بزنند و ادعا می‌کنند گام به گام در عادی شدن روابط ایران با غرب، بحران‌ها در خاورمیانه تعدیل و راه‌حل سیاسی پیدا خواهد کرد. روحانی هم می‌گوید با عبور از مرحله تحریم، برنامه‌ریزی‌های مدیریت کلان در کشور از جنبه‌های داخلی و خارجی فصل جدیدی پیدا می‌کند متفاوت از گذشته (دوران تحریم‌ها) و وعده سامان جدیدی از مدیریت براساس تدبیر و تعامل را می‌دهد. این مسیر، پایان عمر سیاسی کسانی است که با تحریم و در دوران تحریم کادر فعال سیاسی، اقتصادی و شخصیت‌های مطرح بودند. در فصل جدید، فصلی که آن را «پساتحریم» می‌خوانند، میدان برای جدیدی‌ها باز می‌شود که با ذهنیت مدیریت تحریم در گذشته فرسنگ‌ها فاصله دارند یا اساساً آن را قبول ندارند.

چندان غیرعادی نیست، همه کسانی که به چرخه دوران تحریم عادت کرده‌اند و نگرش‌های فکری و اجرایی خود را براساس آن تنظیم کرده‌اند و سامان داده‌اند، چندان رضایتی از توافق و عبور از دوران تحریم‌ها نداشته باشند. اگرچه به قول رئیس جمهوری از این طیف، بخشی کاسبکاران دوران تحریم هستند که سیاست و اقتصاد را به دایره تحریم‌ها قفل کرده‌اند!

در آمریکا نیز چنین است، رقابت دو حزب حاکم در این کشور، آن هم در آستانه انتخابات که حزب جمهوریخواه اکثریت کنگره آمریکا را در اختیار و حزب دمکرات رئیس جمهوری (قوه مجریه) و کاخ سفید را از آن خود دارد، با نظریه‌پردازی و بررسی «طرح توافق با ایران» شدت گرفته است. «اوباما» در سال پایانی از دوره هشت ساله ریاست جمهوری خود است. سال آینده، سال انتخابات سراسری در آمریکا است که هم رئیس جمهوری جدید و هم دوسوم نمایندگان کنگره از سوی مردم انتخاب می‌‌شوند. در آمریکا میدان این نبرد سیاسی انتخاباتی، سوژه توافق هسته‌ای شده است و رقابت‌های سیاسی درباره‌ آن محور اصلی و عمده در واشنگتن است. لابی قوی صهیونیستی در نیویورک و واشنگتن موتور چنین رقابتی را روشن نگه داشته، به خصوص که «نتانیاهو» به صورت علنی خواهان رد آن از سوی نمایندگان کنگره آمریکا (مجلس و سنا) شده است. جمعیت یهودیان آمریکا حداکثر 2درصد از کل جمعیت این کشور است، اما همه می‌دانند که «آپک» سازمان و مرکزیت لابی صهیونیست‌های آمریکا با سرمایه‌ مالی و نفوذ سیاسی بزرگ که در اختیار دارد، قدرت تعیین‌کننده در انتخابات و در کنگره است. تا چهل روز دیگر سرنوشت رد یا قبول توافق با رأی‌گیری در سنا و مجلس نمایندگان مشخص خواهد شد. «اوباما» چندین بار گفته است که در صورت رد آن از سوی کنگره، مصوبه آن را «وتو» خواهد کرد. بر اساس قانون برای رد وتوی رئیس جمهوری، کنگره نیازمند دو سوم آراء خواهد بود که تا اینجای کار بر اساس نظرسنجی‌ها چنین حدی از رأی نمایندگان در رد وتوی رئیس جمهوری دیده نمی‌شود. بدشناسی طرح توافق در آمریکا نیز چنین است که اولاً «اوباما» در سال پایانی دوران ریاست جمهوری است و ثانیاً توافق با ایران به طوفان سیاسی انتخابات با محوریت مخالفت کنگره دچار شده است!

اما این بدشناسی برای توافق، پایان راه نیست. زیرا فعلاً اتحادیه اروپا که بخش عمده از گروه 1+5 است، نه تنها توافق را پذیرفته است، بلکه قدم در راه اجرایی تنظیم روابط جدید با ایران گذاشته و در عمل از فاز تحریم‌ها عبور کرده است. روسیه و چین نیز بازگشت به برنامه‌ تحریم‌های گذشته را غیرممکن می‌دانند و موانع گذشته پرونده هسته‌ای ایران برای روابط با جمهوری اسلامی را منسوخ می‌شمارند. در شورای امنیت سازمان ملل نیز مهر تأیید بر این توافق زده شده است. در نگاه به این واقعیت‌ها است که «اوباما» به کنگره پیغام داد، که در صورت رد آن، آمریکا منزوی می‌‌شود و در عمل اتحاد با همراهان خود در گروه 1+5 را از دست خواهد داد! اجرای توافق، با همراهی آمریکا یا بدون آن انجام می‌گیرد.

بسیاری از تحلیلگران سیاسی معتقدند، اگرچه توافق گرفتار بدشناسی زمان انتخابات و رقابت‌های سیاسی و فاصله انتخاب جنگ یا صلح شده است، اما این مخالفت‌ها «ایذایی» است و در نهایت قادر نخواهند بود بازگشت به نقطه صفر را عملی سازند. دو نتیجه از مخالف و موافق درباره سند «برجام» دیده می‌شود؛ مخالفان بر ادامه تقابل و تحریم‌های گذشته تأکید دارند و موافقان به گشایش مسیر جدید برای آینده. براساس نظرسنجی‌ها اکثریت مردم ایران و آمریکا موافق اجرای سند توافق «برجام» هستند.

منبع: اطلاعات

آب و هوا

نظرات و دیدگاه ها

مسیولیت نوشته ها بر عهده نویسندگان آن هاست و انتشار آن به معنی تایید این نظرات نیست.