منوچهر متکی با بیان اینکه "این مسأله را نفی نمی‌کنم که عده‌ای با برجام به صورت سیاسی و جناحی و افراطی و تفریطی برخورد می‌کنند"، در عین حال تاکید کرد که نقد منصفانه همواره ضروری و الزامی است و البته روشن است کسانی که با برجام برخورد غیرمنصفانه و سیاسی و جناحی دارند، حسابشان از منتقدان منصف جداست.

به گزارش جماران به نقل از ایسنا، وزیر پیشین امور خارجه «امید هسته‌ای» همچنین تاکید کرد که «برآیند تصمیمِ ملیِ نظام، تصویبِ برجام است».

«امید هسته‌ای» در گفت‌وگویی با متکی، آورده است: در حالی که از روزهای پر التهاب بررسی برجام و حرف و حدیث‌های فراوان آن فاصله گرفته‌ایم و عملا به فاز اجرایی برجام وارد شده‌ایم و با فرونشستن گرد و غبار روزهای پر فراز و نشیبِ گذشته، اکنون فرصت مناسبی است تا پیرامون فاز اجرایی برجام که با صدور قطعنامه جدید سازمان ملل آغاز شد، با متخصصین امر به گفت‌وگو بنشینیم.

در این میان، بیست و یکمین نمایشگاه مطبوعات فرصتی فراهم آورد تا پایگاه خبری امید هسته‌ای ایرانیان، با منوچهر متکی وزیر اسبق امور خارجه گفت‌وگو کند. حاصل گفت‌وگوی ما با دیپلماتِ معتدل جناح اصولگرا چنین بود:

در مورد برجام، با توجه به مواضع اتخاذ شده از سوی جریان‌های سیاسی کشور و به ویژه حمایت بخش بزرگی از جناح اصولگرا و بسیاری از بزرگان این جناح و همچنین مجموعه فضای کلی کشور در حمایت از برجام و نیز عملکرد شخص رئیس مجلس، این انتظار می‌رفت که منوچهر متکی نیز به عنوان یکی از چهره‌هایِ معتدل جناح اصولگرا پشتِ برجام بایستد؛ با این حال جنابعالی نه تنها از برجام حمایت نکردید بلکه از آن انتقاد نیز کردید. چرا؟ علت چه بود؟

به هر حال ما همواره با برآیندِ تصمیمات نظام همراه بوده و هستیم. در مورد برجام به اعتقاد بنده ذکر پاره‌ای از نگرانی‌هایی که در گذشته وجود داشته و از این به بعد نیز وجود خواهد داشت به معنایِ مخالفت با برجام و تضعیف مذاکرات و برجام نیست.

این سخن به معنایِ تاییدِ مذاکرات و برجام از سوی شماست؟

بنده در همان مصاحبه‌ای که به آن اشاره کردید صراحتاً عنوان کردم که مجموعه تیم مذاکراتی ما فقط بیش از 100 سال سابقۀ فعالیت دیپلماتیک بین‌المللی در وزارت خارجه دارد. همچنین بنده به این نکته نیز اشاره کردم که تیم مذاکراتی ما بسیار توانمند است و در مذاکرات به معنای دقیق کلمه «فنی» عمل کردند. به هر حال طبیعت مذاکره بده - بستان است و قالب مذاکرات هسته‌ای نیز اینگونه بود. در این مذاکرات نیز ما دادیم و ستاندیم. بنده معتقدم که باید در فضای سیاسی جامعه و به ویژه در مورد مذاکرات و برجام سعه صدر بیشتری وجود داشته باشد و دوستان فضا را برای ارزیابی و سبک و سنگین کردن داده‌ها و ستانده‌ها و نقد منصفانه بگشایند. ما دیدیم که در آمریکا نیز انتقادات فراوانی نسبت به برجام وجود داشت، وزارت خارجه آمریکا نیز به هر حال هیچ‌گاه در مقابل بیان انتقادات مقاومت نکرد.

با این حال در ماه‌های اخیر و به ویژه در روزهای بررسی برجام در مجلس، از سوی برخی از گروه‌های سیاسی انتقادات و مخالفت‌های گسترده و حتی هجمه‌های بی‌سابقه‌ای نسبت به اعضای تیم مذاکره‌کننده صورت گرفت. به نظر شما همه این مخالفت‌ها نیز در راستای سنجش برجام و داده‌ها و ستانده‌ها بود؟

البته بنده این مسأله را نفی نمی‌کنم که عده‌ای با برجام به صورت سیاسی و جناحی و افراطی و تفریطی برخورد می‌کنند. اما باید توجه داشته باشیم که با برجام، ما ساختاری را ایجاد کرده‌ایم که تا چند سال ناظر به فعالیت‌های هسته‌ای ما خواهد بود. بنابراین توجه به این ساختار ضروری است. از این رو اگر کسی تشخیص دهد که بخش‌هایی از این ساختار به هر دلیلی برای کشور در آینده مشکلاتی را ایجاد خواهد کرد باید نظر خود را اعلام کند و بی‌شک این به معنای تخریب برجام نیست. در واقع نقد منصفانه همواره ضروری و الزامی است.

حد و مرز و ویژگی‌هایِ این نقد منصفانه به نظر شما چیست؟

روشن است کسانی که با برجام برخورد غیرمنصفانه و سیاسی و جناحی دارند حسابشان از منتقدان منصف جداست. منتقدان منصف به دور از مسائل سیاسی و جناحی و صرفا با در نظر گرفتن ابعاد فنی و تخصصیِ موضوع، به صورت حرفه‌ای برجام را بررسی و نظر خود را اعلام کرده و می‌کنند. به عنوان مثال در شورای عالی امنیت ملی «کمیته نظارت بر اجرای برجام» ایجاد شده است، این بدان معناست که اجرای برجام نیاز به نظارت و بررسی و ارزیابی دارد.

برآورد کلی جنابعالی از شرایط کنونی موضوع هسته‌ای و وضعیت برجام چیست؟

ما تا بدین جای کار بخش مهمی از مسیر را طی کرده‌ایم و حاصل کنونی آن برجام است. در واقع برآیند تصمیمِ ملیِ نظام، تصویبِ برجام است. روشن است که در مورد برجام باید از تیم مذاکراتی کشورمان و زحمات بی‌شائبه آن‌ها سپاس‌گزار باشیم. اکنون با تصمیم مجلس و تایید برجام ما اساسا از فاز اول که در واقع فاز ارزیابی و سنجش و سبک و سنگین کردن برجام بود عبور کرده‌ایم و وارد فاز دیگری که فاز اجرایی برجام است شده‌ایم.

به عقیده جنابعالی در این فاز چه باید بکنیم تا منافع ملی به بهترین نحو ممکن تامین شود؟

بنده معتقدم که در این فاز تمامی دست‌اندرکاران، از نخبگان سیاسی و بزرگان جناح‌های سیاسی گرفته تا نخبگان علمی و دانشمندان و متخصصین هسته‌ای کشورمان، باید با این نگاه که امکان خُلفِ وعده و پشتِ پا زدن به تعهدات از سوی طرف مقابل وجود دارد، موضوع را با دقت تمام مورد بررسی و ارزیابی قرار دهند و بکوشند تا راه طرفِ مقابل برای خلفِ وعده و نقضِ تعهدات را ببندند.

آب و هوا

نظرات و دیدگاه ها

مسیولیت نوشته ها بر عهده نویسندگان آن هاست و انتشار آن به معنی تایید این نظرات نیست.