پایگاه اطلاع رسانی و خبری جماران، نجات یافتگان «سربرنیتسا» آن ساعات جهنمی را پس از ۲۰ سال به یاد می آورند.
اگر نگاهی بیاندازید متوجه نخواهید شد که چه پیرمرد پرانرژی است. اما ۲۰ سال پس از قتل عام مردم سربرنیتسا ترس هنوز در صورت باریک و چروکیده اش دیده می شود.
به صورت معجزه آسایی این مرد از کشتار هزار مسلمان بوسنیایی که در انباری خارج از شهر سربرنیتسا، شهری که فجیع‌ترین قتل عام در اروپا پس از جنگ جهانی دوم در آن صورت گرفت، حضور داشت، جان سالم به در برده است.
این مرد ۷۱ ساله با ترس فراوان به دلیل تنش‌های قومی که هنوز طاعون بوسنی است، به شرط ناشناس ماندن، این فاجعه را بازگو کرد.
این مرد در یک روستای کوهستانی که نیم ساعت با ماشین تا سربرنیتسا فاصله دارد زندگی می کند. وی گفت: اگر امکانی وجود داشت که دوباره متولد شویم، آن روز دقیقا برای من آن موقع بود.
وی که ۲۴ ساعت نقش مرده را در زیر جنازه‌ها در حالی که خون اجساد دیگر سر تا پایش را فرا گرفته بود، سپری کرده است، هر روز این تصاویر فجیع را مرور می کند.

چرا هنوز اینجایی؟
شنبه بیست سال از هجوم نیروهای صرب بوسنیایی به سربرنیتسا می گذرد. در پس این تصرف که در چندین روز وحشناک صورت گرفت ۸ هزار مرد و پسر مسلمان کشته شدند.
قتل عام جنگ داخلی ۱۹۹۲-۱۹۹۵ بوسنی، که پایان خونینی داشت توسط دو دادگاه بین المللی به عنوان نسل کشی اعلام شدند، اما صرب ها هرگز آن را به رسمیت نشناختند.
مرد در حالی که بر روی چهارپایه در راهروی یک انبار کوچک نشسته بود، اظهار کرد: در تاریخ ۱۱ ژوئیه ۱۹۹۵ داشتم در مزرعه علوفه جمع آوری می کردم درست مثل الانم. ناگهان دخترم با چشمان اشک آلود وارد شد و از من پرسید:‌چرا هنوز اینجایی؟ همه دارند می روند.
همسر و دو دختر وی به همراه ۲۶ هزار نفر دیگر برای نجات جان خود روانه پایگاه سازمان ملل واقع در «پوتوچاری» خارج از سربرنیتسا شدند.
برادر و برادر زاده اش هم همین کار را کردند اما هیچ گاه موفق نشدند. اجساد آنان چند سال پس از پایان جنگ در گور دسته جمعی پیدا شد.
بازمانده کوله پشتی اش را مملو از غذا کرد و به همراه ۱۵ هزار مرد مسلمان دیگر راهی جنگل‌ها شد.
آنان تلاش می کرند به مکانی که تخت کنترل مسلمانان بود، برسند اما هزار نفر از آنان از این سفر جان سالم به در نبردند.
روز بعد گروهی که با وی سفر می کردند توسط سربازان صرب محاصره شدند. سپس آنان را با سایر ‌اسیران در مرزعه جمع کردند و مجبورشان کردند به ردیف بنشینند.
سپس «راتکو ملادیچ» فرمانده نیروهای صرب بوسنی که اکنون به خاطر جنایات جنگی محاکمه می شود، از آنها بازدید کرد.

فریاد ها بدتر از شلیک گلوله ها
این بازمانده می گوید ملادیچ کاملا مطمئن بود. وی به آنان گفت: ما در حال حاضر همه خانواده های شما را تخلیه کرده ایم. هر کس به خانواده‌اش می پیوندد. شما را مورد ضرب و شتم قرار نمی دهیم. شما را خشمگین نخواهیم کرد. به شما غذا ‌خواهیم داد.
اما پس از اندکی آنان به یک انبار کشاوزی در «کراویتسا» واقع در ۲۵ کیلومتری شمال سربرنیتسا برده شدند.
مرد در ادامه گفت: من در وسط صف بودم. وقتی وارد شدم انبار مملو از مردم بود. جای سوزن انداختن هم نبود.
دادستان بین المللی می گوید به هزار نفر در داخل انبار شلیک شده است.
بازمانده در گوشه ای پشت به دیوار ایستاد. ناگهان دعوایی میان یک زندانی و یکی از نظامیان صورت گرفت. سرباز آتش را گشود .
پیرمرد لاغر اندام گفت: آنان به ما شلیک می کردند. نارنجک به سمتمان پرتاب می کردند. من دو لا شدم. آنان از درها و پنجره‌ها شلیک می کردند. صدای فریاد مردم بدتر از صدای شلیک ها بود.
قتل عام یک ساعت و یا شاید بیشتر طول کشید.
«به زیر دو جنازه رفتم و ۲۴ ساعت در همان وضع ماندم. کوچکترین علامتی که نشان دهد هنوز زنده ام را ابراز نکردم. لباس هایم غرق خون بود.
روز بعد اجساد با بولدوزری بار شدند، اما بازمانده سرش را برای دیدن بالا نکرد. سپس صرب ها آنجا را ترک کردند . همه جا سکوت بود. مرد برای مدت زیادی صبر کرد ناگهان صدای زمزمه ای شنید.
وی به یاد می آورد: من زیر چهار دست و پای اجساد خزیدم . دو مرد در گوشه ای نشسته بودند. متوجه شدم از مردان خودمان هستند به آنان گفتم: بیایید فرار کنیم.
بازمانده خطر کرد و به عنوان اولین فرد از انبار خارج شد. سپس دو مرد دیگر به دنبال وی رفتند. ساحل روشن به نظر می رسید.
وی گفت: سپس سربازی را دیدم. روی زمین زمین داراز کشیدمک و صورتم را در خاک فرو بردم. سرباز فریاد زد بلند شو . مرد دیگر کنار من دراز کشیده بود. دوباره گفت بلند شو. سپس برای بار سوم تکرار کرد. مردی بر روی پا هایش ایستاد درست انگار که کسی آمده بود و به من می گفت از اینجا برو. ایستادم. دعا کردم.
دو مرد دیگر نیز نجات یافتند بدون آنکه صدای گلوله ای شنیده شود.
عکس: خبرگزاری فرانسه
مترجم: گلناز سادات غفاری

آب و هوا

نظرات و دیدگاه ها

مسیولیت نوشته ها بر عهده نویسندگان آن هاست و انتشار آن به معنی تایید این نظرات نیست.